AI-geletterdheid is verplicht: zorg dat je medewerkers weten wat ze doen
AI-geletterdheid is verplicht: zorg dat je medewerkers weten wat ze doen
Sinds 2 februari 2025 moeten organisaties die AI gebruiken zorgen voor voldoende AI-geletterdheid onder medewerkers. Veel bedrijven weten nog niet dat deze verplichting al geldt, terwijl AI steeds vaker wordt gebruikt voor dagelijkse werkzaamheden. Denk aan e-mails, rapportages, data-analyse, presentaties en samenvattingen van documenten.
AI-geletterdheid betekent dat medewerkers begrijpen hoe zij AI verantwoord gebruiken. Het gaat niet om programmeren of technische kennis, maar om inzicht in de mogelijkheden, beperkingen en risico’s. AI kan fouten maken, vooroordelen bevatten en onjuiste of verouderde informatie geven. Ook hoort vertrouwelijke of bedrijfsspecifieke informatie niet zomaar thuis in een AI-tool.
De verplichting komt voort uit de Europese AI Act. Organisaties die AI-systemen gebruiken of ontwikkelen, moeten passende maatregelen nemen om medewerkers voldoende kennis en bewustzijn mee te geven. De wet schrijft niet voor welke training of certificering nodig is. Bedrijven mogen zelf bepalen hoe zij dit organiseren.
Voor veel toepassingen in handel en logistiek geldt dat ze meestal niet onder de hoogrisicocategorie van de AI Act vallen. Denk aan transportplanning, voorraadbeheer, forecasting, routeoptimalisatie en supply chain management. Toch kunnen verkeerde AI-uitkomsten impact hebben, bijvoorbeeld door voorraadproblemen, hogere transportkosten of verkeerde operationele beslissingen.
Volgens Anneloes van Klaveren, expert digitalisering bij evofenedex, zitten de grootste risico’s vooral in de bedrijfsvoering. “Denk aan medewerkers die beslissingen nemen op basis van onjuiste AI-uitkomsten, vertrouwelijke informatie delen in een AI-tool of fouten maken in analyses en rapportages. AI blijft een hulpmiddel. De verantwoordelijkheid voor de uiteindelijke beslissing ligt altijd bij de medewerker en de organisatie.”
Haar advies aan bedrijven is dat je het beste klein kunt beginnen, maar begin. Stel richtlijnen op voor het gebruik van AI, bespreek herkenbare praktijkvoorbeelden en investeer in kennisontwikkeling. Medewerkers hoeven geen AI-specialisten te worden. Ze moeten vooral weten wanneer AI een nuttig hulpmiddel is en wanneer menselijke controle nodig blijft.
AI-geletterdheid is daarmee een wettelijke verplichting én een praktische noodzaak. Wie AI inzet in de organisatie, doet er verstandig aan om medewerkers mee te nemen in veilig, verantwoord en effectief gebruik. Lees hier verder
Kennisdossier | Voorbeeldset voor veilig gebruik van generatieve AI
Hibin heeft voor leden een voorbeeldset ontwikkeld met voorwaarden voor het gebruik van generatieve AI-tools, zoals ChatGPT. Deze set helpt bedrijven om intern duidelijke afspraken te maken over veilig en verantwoord AI-gebruik.
In de voorbeeldset staat onder meer dat AI-tools ondersteunend worden ingezet, dat output altijd kritisch moet worden gecontroleerd en dat vertrouwelijke of bedrijfsspecifieke informatie niet in AI-tools wordt ingevoerd. Ook is er aandacht voor openbare data, auteursrechten, ethiek en het melden van incidenten.
De voorbeeldset bevat praktische voorbeelden van toegestane input, zoals openbare productcertificaten of algemene marktvraagstukken. Bedrijven kunnen het document aanpassen aan hun eigen situatie.